
ستار ئەحمەد
خاک و ئاو و هەوا، بنچینەکانی ژیان و ناسنامەی نەتەوەیەک پێک دەهێنن، ژینگە تەنیا دەوروبەرێک نییە کە تێیدا بژین، بەڵکوو هەناسە و خوێنی نێو دەمارەکانمانە کە بەبێ پاکڕاگرتنی، مانا بۆ تەندروستی و داهاتوو نامێنێتەوە. پاراستنی ژینگە لەم سەردەمەدا کە جیهان بە گشتی و کوردستان بە تایبەتی ڕووبەڕووی گۆڕانکاریی ناخۆش و وشکەساڵی بووەتەوە، تەنیا ئەرکێکی تاکەکەسی نییە، بەڵکوو خەباتێکی ڕۆشنبیری و نیشتمانییە. پێویستە هەموومان بزانین کە هەر دارێک دەبڕدرێتەوە یان هەر کانییەک دەشێوێنرێت، پارچەیەک لە جەستەی نیشتمان و داهاتووی نەوەکانمان لەناو دەچێت. پاراستنی سروشت بەشێکی دانەبڕاوە لە پاراستنی خاک، چونکە نیشتمانی بێ دارستان و بێ ئاوی پاک، نیشتمانێکی بێهێز و بێداهاتووە. دەبێت لەوە تێبگەین کە سروشت پێویستی بە ئێمە نییە، بەڵکوو ئەمە ئێمەین کە بەبێ سروشت ناتوانین یەک چرکە بژین. هەڵمەتی چاندنی نەمام و پاراستنی دارستانە سروشتییەکان و ڕێگریگرتن لە پیسکردنی سەرچاوە ئاوییەکان، دەبێت ببێتە کولتوورێکی ڕۆژانەی هەموو کوردێکی دڵسۆز. کاتێک ئێمە پاشماوە و خاشاک لە شوێنە گشتییەکان و ناو جەرگەی سروشتدا فڕێ دەدەین، خەریکین ژەهر دەڕێژینە ناو ئەو خاکەی کە نانمان پێ دەدات. هۆشیاریی ژینگەیی دەبێت لە نێو خێزانەکانەوە دەست پێ بکات و پاشان لە ناوەندەکانی خوێندن و فێرکردن ببێتە وانەیەکی بنەڕەتی بۆ ئەوەی منداڵەکانمان بە خۆشەویستیی بۆ خاک و سروشت گەورە ببن. حکومەت و لایەنە پەیوەندیدارەکانیش بەرپرسیارێتییەکی گەورەیان لەسەر شانە بۆ داڕشتنی یاسای توند و ڕێگریگرتن لەو کارگانەی کە هەوا و ئاوی نیشتمان پیس دەکەن. نابێت ڕێگە بدرێت دارستانەکانمان بۆ مەبەستی بازرگانی یان بەهۆی کەمتەرخەمییەوە بسووتێن و لەناو بچن. ژینگەی کوردستان سەرمایەیەکی گەورەیە کە دەبێت بۆ نەوەکانی داهاتووی بپارێزین. پاراستنی ژینگە واتە پاراستنی ژیان، واتە ڕێزگرتن لەو سروشتە جوانەی کە خودا بەم نیشتمانەی بەخشیوە. با هەموومان پێکەوە ببینە پاسەوانی سروشت و ڕێگە نەدەین چیتر دەستی تێکدەران و کەمتەرخەمان جوانییەکانی کوردستان بشێوێنێت. گۆڕینی ڕەفتارەکانمان بەرامبەر بە سروشت، نیشانەی پێشکەوتنی کۆمەڵگە و دڵسۆزیمانە بۆ نیشتمان. با کوردستان بکەینە نموونەیەکی جوان بۆ ژینگەیەکی پاک و تەندروست، چونکە نیشتمانێکی پاک، مرۆڤی تەندروست و نەوەی بەهێز بەرهەم دەهێنێت. هەر دڵۆپە ئاوێک کە دەیپارێزین و هەر نەمامێک کە دەیچێنین، هەنگاوێکی گەورەیە بەرەو داهاتوویەکی گەشتر و ژیانێکی شایستەتر بۆ هەموو گەلی کورد. پەیامی ئێمە بۆ هەمووان ئەوەیە کە پاراستنی ژینگە ئەرکە، نەک ئارەزوو، و دەبێت وەک پیرۆزییەک سەیری بکەین. جگە لەمانە، پێویستە هۆشیاریی تاکەکان بگاتە ئاستێک کە سروشت وەک ماڵی یەکەمی خۆیان ببینن، چونکە هەر زیانێک بە دەوروبەر بگەینرێت، دەرەنجامەکەی بە شێوەی نەخۆشی و ناخۆشی بۆ ناو ماڵەکانی خۆمان دەگەڕێتەوە. دارستانەکان سییەکانی نیشتمانن، ئەگەر ئەو سییانە تێکبچن، نیشتمان تووشی خنکان دەبێت. هەر بۆیە بڵاوکردنەوەی ڕۆشنبیریی سەوز و پاراستنی ئاژەڵە کێوییەکان و ڕێگریکردن لە ڕاوکردنی بێسەروبەر، تەواوکەری ئەو خەباتە نیشتمانییەیە کە پێویستە هەموو نووسەر و ڕۆشنبیرێک دەستی بۆ بەرن. با لەمەودوا پاراستنی هەر بستێکی ئەم خاکە لە پیسبوون، بە سەرکەوتنێکی گەورە بۆ نەتەوەکەمان بژمێردرێت، چونکە نەوەیەک کە لە ژینگەیەکی شێواودا گەورە بێت، ناتوانێت بە شێوەیەکی دروست بیر بکاتەوە و داهێنان بکات. نیشتمانپەروەریی ڕاستەقینە لە پاکڕاگرتنی کۆڵان و شەقام و شاخەکانەوە دەست پێ دەکات، کاتێک ئێمە ڕێز لە سروشت دەگرین، لە ڕاستیدا ڕێز لە بوونی خۆمان و مێژوومان دەگرین. ئەمە بانگەوازێکی کراوەیە بۆ هەموو کوردێکی بەهەڵوێست کە پێش ئەوەی دروشم بۆ نیشتمان بڵێتەوە، با هەوڵ بدات چڵە دارێکی نیشتمان لە شکان بپارێزێت و ئاوی ڕووبارەکان لە ژەهر و پاشماوەی کارگەکان بپارێزێت، چونکە ئەمە تاقیکردنەوەیەکی گەورەی ئاکاریی و نەتەوەییە بۆ هەموومان لەم سەردەمەدا.
