ڕێگای کوردستان
سەرەڕای ئەوەی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا بە بەهێزترین و گەورەترین هێزی سەربازیی جیهان دادەنرێت، بەڵام لە مێژووی سەربازیی خۆیدا چەندین شکستی گەورە و تاڵی بەخۆیەوە بینیوە. لە زۆربەی ئەم شەڕانەدا، ئەمریکا بەتەنها نەبووە، بەڵکو سەرکردایەتیی هاوپەیمانێتییەکی نێودەوڵەتیی گەورەی کردووە، بەڵام سەرەڕای ئەوەش نەیانتوانیوە ئامانجە ستراتیژییەکانیان بپێکن.
بە بڕوای زۆربەی مێژوونووسان و شارەزایانی سەربازی، قورسترین و مێژووییترین شکستی ئەمریکا لە وڵاتی ڤێتنام بوو.
جەنگی ڤێتنام، کە لە نێوان ساڵانی (1955 تا 1975) بەردەوام بوو، بووە هۆی داڕمانی متمانەی ئەمریکییەکان بە سوپاکەیان. لەم جەنگەدا ئەمریکا و هاوپەیمانەکانی، لەگەڵ حکومەتی باشووری ڤێتنام دژی شیوعیەکانی باکوور دەجەنگان. هۆکاری سەرەکیی ئەم شکستە قورسە بریتی بوو لە شارەزایی بێوێنەی شۆڕشگێرەکان لە شەڕی پارتیزانی ، سەختیی جوگرافیا و دارستانە چڕەکانی ناوچەکە، و هەروەها دروستبوونی شەپۆلێکی گەورەی ناڕەزایەتی لە ناوخۆی ئەمریکا دژی جەنگەکە. لەم شەڕەدا ئەمریکا باجێکی زۆر قورسی دا، بە جۆرێک زیاتر لە 58 هەزار سەربازی ئەمریکی کوژران و سەدان هەزاری دیکەش بریندار بوون، ئەمە جگە لە خەرجکردنی ملیاران دۆلار و لەدەستدانی هەیبەتی ئەمریکا لە جیهاندا.
دووەم شکستی گەورە و هاوچەرخی ئەمریکا، جەنگی ئەفغانستان بوو کە درێژترین جەنگی مێژووی ئەو وڵاتە هەژمار دەکرێت (2001 تا 2021). لەم شەڕەدا ئەمریکا سەرکردایەتیی هاوپەیمانێتییەکی فراوانی نێودەوڵەتی و هێزەکانی ناتۆی دەکرد، دوای بیست ساڵ مانەوە و هەوڵدان بۆ لەناوبردنی تاڵیبان و دروستکردنی حکومەتێکی دیموکراسی، دواجار بە ڕێکەوتنێکی شەرمەزارانە و کشانەوەیەکی پشێو و گەڕانەوەی خێرای تاڵیبان بۆ سەر دەسەڵات کۆتایی هات. هۆکاری ئەم شکستە دەگەڕێتەوە بۆ بڵاوبوونەوەی گەندەڵییەکی زۆر لەناو حکومەت و سوپای ئەفغانستان، تێنەگەیشتنی ئەمریکا لە کلتوور و دابونەریتی ناوچەکە و کۆڵنەدانی چەکدارانی تاڵیبان.
زیانەکانی ئەم جەنگە بۆ ئەمریکا کوژرانی زیاتر لە 2460 سەرباز و خەرجکردنی بڕی زیاتر لە دوو تریلیۆن دۆلار بوو.
هەروەها، لە ساڵی 1993 ئەمریکا لە سۆماڵ لە چوارچێوەی هێزەکانی نەتەوە یەکگرتووەکاندا تووشی شکستێکی تاکتیکیی ئازاربەخش بوو.
لە شەڕی مۆگادیشۆدا 19 سەربازی تایبەتی ئەمریکی کوژران، کە بووە هۆی ئەوەی واشنتۆن هێزەکانی بەپەلە لەو ووڵاتە بکێشێنێتەوە.
هۆکاری شکستەکانی ئەمریکا هەرگیز کەمبوونی چەک یان هێزی سەربازی نەبووە، بەڵکو شکستهێنان لە بنیاتنانی دەوڵەت، ڕووبەڕووبوونەوەی سەختی شەڕی پارتیزانی ، نەبوونی پشتیوانیی خەڵکی ناوچەکە بۆ هێزە بیانییەکان، هۆکاری سەرەکیی ئەو دۆڕانە مێژووییانەن کە تا ئێستاش وانەی گەورەن بۆ سەرکردەکانی واشنتۆن.
