بەشی سێیەم
دەرئەنجامە سەرەکییەکان
وەرگێڕانی : نەبەز مصطفى
٦. ڕای گشتی جیهانی بە ئەرێنی هەڵسەنگاندن بۆ سیاسەتی دراوسێیەتی چین دەکات و چاوەڕوانە چین حوکمڕانی جیهانی بەرەوپێش ببات
لە ساڵی ٢٠٢٥دا، کۆنفرانسی ناوەندی بۆ کارەکانی پەیوەست بە وڵاتانی دراوسێ بەڕێوەچوو، کە جەختی لەسەر پێویستی گرنگیدان بە دروستکردنی کۆمەڵگەیەک بە دواڕۆژێکی هاوبەش لەگەڵ وڵاتانی دراوسێ و هەوڵدان بۆ دەستپێکردنی قۆناغێکی نوێ لە کارەکانی دراوسێیەتی کردەوە. زیاتر لە سێ لەسەر چواری بەشداربووە نێودەوڵەتییەکان هەڵسەنگاندنی ئەرێنی و بابەتییان بۆ سیاسەتی دراوسێیەتی چین کردووە، و پێیان وایە کە "ئاسایش و سەقامگیری چین یارمەتیدەرە بۆ ئاسایش و سەقامگیری وڵاتانی دراوسێ،" و "گەشەپێدانی چین بووەتە هۆی گەشەپێدانی وڵاتانی دراوسێ،" و "نزیکی جوگرافی دەرفەتی پەیوەندی و هاوکاری نزیکتر دەڕەخسێنێت."
زیاتر لە نیوەی بەشداربووە بیانییەکان چاوەڕوانی ئەوە لە IOMed دەکەن کە بەشدار بێت لە چارەسەرکردنی ئاشتیانەی ململانێکان و هاوکاری نێودەوڵەتی. زیاتر لە ٦٠٪ چاوەڕوانن چین ڕۆڵێکی گەورەتر بگێڕێت لە برەودان بە چارەسەری کێشە نێودەوڵەتییە گەرمەکان وەک قەیرانی ئۆکرانیا، ململانێی فەلەستین-ئیسرائیل، و ململانێی ئیسرائیل-ئێران. زیاتر لە ٧٠٪ی بەشداربووان چاوەڕوانن چین بەشداری زیاتر لە کاروباری نێودەوڵەتیدا بکات یان لە داهاتوودا ڕۆڵێکی گەورەتر بگێڕێت، کە ئەمەش زیادبوونێک نیشان دەدات بەراورد بە ساڵانی ڕابردوو. لە بوارەکانی وەک بونیادنانی سیستمێکی نێودەوڵەتی دادپەروەرتر، نێوەندگیری و هەماهەنگی لەسەر پرسە نێودەوڵەتی و ناوچەییەکان، و ئەنجامدانی هاوکارییە ئابووری، بازرگانی، پەروەردەیی و کولتوورییەکان، نزیکەی ٨٠٪ چاوەڕوانن چین هەنگاوی زیاتر بنێت.
نزیکەی ٦٠٪ (٥٨٪)ی بەشداربووە بیانییەکان چاوەڕوانن سیستمی نێودەوڵەتی لە داهاتوودا سیستمێکی فرە جەمسەری یەکسان و ڕێکخراو بێت، کە تێیدا هەموو وڵاتێک بە یەکسانی بەشداری لە کاروباری نێودەوڵەتیدا بکات. ئەم ڕێژەیە لەنێو بەشداربووانی وڵاتانی BRICS، وڵاتانی ئەندام لە ASEAN و وڵاتانی ئەفریقا لە ٦٠٪ زیاترە. نزیکەی ٧٠٪ی بەشداربووە بیانییەکان هەڵوێستێکی پاڵپشتیکارانەی گشتییان بەرامبەر بە سیستمی نێودەوڵەتی ئێستا هەیە کە نەتەوە یەکگرتووەکان لە چەقەکەیدایە، و ٣٦٪ پاڵپشتی لە چاکسازی و باشترکردنی سیستمی نێودەوڵەتی ئێستا دەکەن.
پ: تا چەند چاوەڕوانیت لە چین هەیە هەنگاوی زیاتر بنێت یان بەشداری زیاتر بکات لە کۆمەڵگەی نێودەوڵەتیدا بەم شێوەیەی خوارەوە؟
بونیادنانی سیستمێکی نێودەوڵەتی دادپەروەرتر: (٣٣٪ زۆر، ٤٥٪ چاوەڕوانم، ١٦٪ کەمێک)
• ئەنجامدانی نێوەندگیری و هەماهەنگی لەسەر پرسە گەرمە نێودەوڵەتی و ناوچەییەکان بۆ پاراستنی ئاشتی و سەقامگیری جیهانی: (٣٣٪ زۆر، ٤٥٪ چاوەڕوانم، ١٦٪ کەمێک)
• ئەنجامدانی ئاڵوگۆڕ و هاوکاری لە بوارەکانی پەروەردە/کولتوور/زانست و تەکنەلۆژیا: (٣٨٪ زۆر، ٤٥٪ چاوەڕوانم، ١٤٪ کەمێک)
• ئەنجامدانی هاوکاری بازرگانی و وەبەرهێنانی بیانی: (٣٩٪ زۆر، ٤٤٪ چاوەڕوانم، ١٤٪ کەمێک)
• ئەنجامدانی ئاڵوگۆڕ و هاوکاری سەربازی، پاراستنی ئاشتی و ئۆپەراسیۆنەکانی دژە تیرۆر: (٣٢٪ زۆر، ٤٤٪ چاوەڕوانم، ١٨٪ کەمێک)
پ: بە سەیرکردنی داهاتوو، چاوەڕوانن سیستمی نێودەوڵەتی بە چ ئاراستەیەکدا گەشە بکات؟
• ٥٨٪ (پرتەقاڵی): سیستمێکی جیهانی فرە جەمسەر، سیستمێکی فرە جەمسەری یەکسان و ڕێکخراو کە هەموو وڵاتێک بە یەکسانی بەشداری لە کاروباری نێودەوڵەتیدا دەکات.
• ١٤٪ (پەمەیی): سیستمێکی تاک جەمسەر، کە تێیدا هێزێکی باڵای دیاریکراو زاڵە بەسەر کاروباری نێودەوڵەتیدا.
• ١٢٪ (زەرد): پێکهاتەیەکی دوو جەمسەری، کە تێیدا وڵاتان دوو بەرەی دژ بەیەک پێکدەهێنن و ڕووبەڕووی یەک دەبنەوە یان ڕێگری لە یەکتر دەکەن.
• ٤٪ (مۆر): کێبڕکێی ناڕێکخراو لەنێوان وڵاتانی جیهاندا، کە دەبێتە هۆی گەڕانەوە بۆ "یاسای دارستان" و مانەوە بۆ بەهێزترینەکان.
• ١٢٪ (خۆڵەمێشی): دڵنیا نیم؛ قورسە بگوترێت.
